Her yerde matematik

Geometrik Dizi Toplamı Aritmetik Dizi Toplamı Genel Terim Formülü

29.11.2021
3.380
Geometrik Dizi Toplamı  Aritmetik Dizi Toplamı  Genel Terim Formülü
Reklam

Yazımızda diziler tanım kümesine matematik dizi olma şartlarına değineceğiz. Ayrıca aritmetik ve geometrik dizi formülleri hakkında sizi bilgilendireceğiz.

 

Dizinin Tanımı: Sayma sayılar kümesinden reel sayılar kümesine tanımlıdır. Dizilerin de bir fonksiyon olduğu unutulmamalıdır. Eğer bir dizinin değer kümesi reel sayı ise gerçek sayı dizisi , tam sayı ise tam sayı dizisi denir. İsimlendirme bu şekilde yapılır.

 

dizilerin fonksiyonlarla ilişkilendirilerek yapılan tanımı

 

n sayısına indis denir. En az 1 olmalıdır. Genel terim derken dizinin kuralı aklımıza gelmelidir.

 

Aritmetik Dizi

Bir aritmetik dizi, ardışık terimleri arasında sabit bir fark olan bir sayı dizisidir. Bu sabit farka “d” denir. Aritmetik diziler genellikle şu formülle ifade edilir:

an = a1 + (n – 1) . d

Burada:

  • a_n, dizinin n’inci terimi
  • a_1, dizinin ilk terimi
  • n, terim numarası
  • d, ardışık terimler arasındaki sabit fark

Daha açıklayıcı bir örnek vermek gerekirse, 3, 6, 9, 12, 15 gibi ardışık sayılardan oluşan bir aritmetik diziyi ele alalım. Burada a_1 = 3 ve d = 3 (çünkü ardışık terimler arasındaki fark 3’tür).

Bu durumda, dizi için n’inci terimi hesaplamak için şu formülü kullanabiliriz:

a_n = a_1 + (n – 1) * d

Örneğin:

  • 2. terim (n = 2) için: a_2 = 3 + (2 – 1) * 3 = 3 + 3 = 6
    1. terim (n = 4) için: a_4 = 3 + (4 – 1) * 3 = 3 + 9 = 12

Bu şekilde, dizinin istediğiniz terimini bulabilirsiniz. Aynı formülü kullanarak, terim numarasını bilerek dizinin terimlerini de bulabilirsiniz.

Aritmetik diziler, matematikte birçok farklı uygulamaya sahiptir ve birçok matematiksel problemin çözümünde kullanılır. Umarım bu açıklama sizin için yararlı olmuştur. Başka sorularınız varsa sormaktan çekinmeyin!

 

Ardışık iki terim arası farkın sabit olduğu dizilerdir. Artan veya azalan şeklinde karşımıza çıkabilir.

 

Aritmetik dizide genel terim aşağıdaki gibi bulunur.

İlginizi çekebilir  Dikdörtgen Prizma Kare Prizma Prizmanın Yüzey Alanı

 

Buradaki d sayısı ortak farktır.

 

Dizinin ortak sıfırdan büyükse artan küçükse dizi azalandır.

 

Dizilerde ortak fark bulma ve genel terim bulma formülü

 

Ortak farkı yukarıdaki gibi bulabiliriz.

 

Aritmetik Dizide İlk n Terim Toplamı

 

Aritmetik dizde terimler toplamı aşağıdaki gibi bulunur.

 

Geometrik Dizi

Geometrik dizi, ardışık terimleri arasında sabit bir oran olan bir sayı dizisidir. Bu sabit orana “r” denir. Geometrik diziler genellikle şu formülle ifade edilir:

a_n = a_1 * r^(n-1)

Burada:

  • a_n, dizinin n’inci terimi
  • a_1, dizinin ilk terimi
  • n, terim numarası
  • r, ardışık terimler arasındaki sabit oran

Daha açıklayıcı bir örnek vermek gerekirse, 2, 6, 18, 54, 162 gibi ardışık sayılardan oluşan bir geometrik diziyi ele alalım. Burada a_1 = 2 ve r = 3 (çünkü ardışık terimler arasındaki oran 3’tür).

Bu durumda, dizi için n’inci terimi hesaplamak için şu formülü kullanabiliriz:

a_n = a_1 * r^(n-1)

Örneğin:

  • 3. terim (n = 3) için: a_3 = 2 * 3^(3-1) = 2 * 3^2 = 2 * 9 = 18
    1. terim (n = 5) için: a_5 = 2 * 3^(5-1) = 2 * 3^4 = 2 * 81 = 162

Bu şekilde, dizinin istediğiniz terimini bulabilirsiniz. Aynı formülü kullanarak, terim numarasını bilerek dizinin terimlerini de bulabilirsiniz.

Geometrik diziler, birçok matematiksel uygulama ve problemin çözümünde kullanılır. Özellikle orantılar, büyüme modelleri ve doğrusal olmayan ilişkilerin modellenmesinde kullanışlıdır. Umarım bu açıklama size yardımcı olur. Başka sorularınız varsa sormaktan çekinmeyin!

 

Ardışık iki terim arası oranın sabit olduğu dizilere denir.

 

Geometrik dizide genel terim aşağıdaki gibi bulunur.

r sayısına ortak çarpan denir.

 

r ortak çarpan yukarıdaki gibi bulunur.

 

Geometrik Dizide İlk n Terim Toplamı

 

Geometrik dizide terimler toplamı aşağıdaki gibi bulunur.

 

 

Fibonacci dizisi

 

İlk iki terimi 1 olan ve sonraki her terim kendinden önceki iki terimin toplanmasıyla elde edilen dizidir.

İlginizi çekebilir  Parabol Formül Parabol Denklemi Tepe Noktası Bilinen Parabol

1 1 2 3 5 8 13 . . . şeklinde devam eder .

 

 

 

Reklam
BİR YORUM YAZIN

ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.

© 2023 Tüm Hakları Saklıdır